Στις 19 Μαίου του 1922 ο απανταχού ελληνισμός δάκρυσε… Εκτοτε και μέχρι τον Αύγουστο του 1922 ο Κεμάλ Ατατούρκ προχώρησε ανενόχλητος στη σταδιακή εξόντωση του Ποντιακού Ελληνισμού.Με την αποβίβαση του Μουσταφά Κεμάλ στη Σαμψούντα στις 19 Μαίου, αρχίζει η δεύτερη και σκληρότερη φάση της Ποντιακής Γενοκτονίας.
Με τη βοήθεια μελών του Νεοτουρκικού Κομιτάτου συγκροτεί μυστική οργάνωση, τη Mutafai Milliye, κηρύσσει το μίσος εναντίον των Ελλήνων και σχεδιάζει την ολοκλήρωση της εξόντωσης του ποντιακού ελληνισμού. Αυτό που δεν πέτυχε το σουλτανικό καθεστώς στους πέντε αιώνες της τυραννικής διοίκησής του, το πέτυχε μέσα σε λίγα χρόνια ο Κεμάλ, εξόντωσε τον ελληνισμό του Πόντου και της Ιωνίας. Ολόκληρες πόλεις και χωριά κάηκαν,οι χωρικοί σφαγιάστηκαν , ατιμάστηκαν , εξορίστηκαν ή έφυγαν ομαδικά στα δάση και στα βουνά οργανώνοντας αντάρτικο για την προστασία του αμάχου πληθυσμού. Τα θύματα της γενοκτονίας θα ήταν πολύ περισσότερα, αν δεν υπήρχε το επικό και ακατάβλητο ποντιακό αντάρτικο. …Οσοι άνδρες συλλαμβάνονταν προωθούνταν στο εσωτερικό της Μικράς Ασίας. Υπολογίζεται ότι στο διάστημα 1914-1922 εξοντώθηκαν περίπου 200.000 Πόντιοι.

Η Ελλάδα του Πόντου ήταν μία περήφανη Ελλάδα….Μία Ελλάδα που σβήστηκε πολύ βίαια και άδικα από τον παγκόσμιο χάρτη , που πόνεσε , που δάκρυσε , που μάτωσε όσο καμία άλλη…Ταπεινώθηκε χωρίς ποτέ να χάσει την αξιοπρέπεια της , έμεινε ελεύθερη στις ψυχές όλων μας αν και υποτάχθηκε , τούρκεψε αλλά δεν έπαψε ούτε μία στιγμή να είναι ελληνική…Η γη του Πόντου είναι η μάνα πολλών σπουδαίων ανθρώπων όπου διέπρεψαν και δημιούργησαν..Ο Πόντος πριν καταστραφεί από τους Τούρκους, υπήρξε αστείρευτη πηγή πνεύματος και πολιτισμού. Αυτόν τον τόπο της δόξας, της παράδοσης, των γραμμάτων και του Χριστιανισμού έχουμε χρέος να κρατάμε ζωντανό στη μνήμη μας. Τον άλλον Πόντο, του πόνου και του ξεριζωμού, ας τον αφήσουμε κλειδωμένο σε κάποια συρτάρια της ιστορικής μας μνήμης, σαν ένα κακό όνειρο που τάραξε τον ύπνο μας και πέρασε.

Η γενοκτονία των Ποντίων ( 1916 – 1923 ) με 353.000 νεκρούς αποτελεί τη δεύτερη μεγάλη γενοκτονία του αιώνα μας.